İlk olarak 1801 yılında İngiliz bilim insanı Thomas Young tarafından yapılan Çift Yarık Deneyi, o dönemde ışığın doğasının ne olduğu tartışmalarına karşı ortaya çıkmış, ışığın dalga mı parçacık mı olduğunu tespit etmeye çalışmıştır. İlerleyen yıllarda kuantum mekaniğinin gelişmesiyle elektronlar gibi parçacıklarla da tekrarlanan bu deney, evrenin şaşırtıcı bir sırrını ortaya çıkarmıştır: Parçacıklar, onları izleyen bir gözlemci yokken dalga gibi, gözlemlendiklerinde ise parçacık gibi davranmaktadır. Kuantum mekaniğindeki bu tuhaf duruma “gözlemci etkisi” adı verilmiştir.

Kuantum mekaniğinde gözlemci ihtiyacı, fiziksel gerçekliğin ölçülene kadar kesin bir biçimde var olmaması ilkesine dayanır. Kuantum teorisine göre atom altı parçacıklar, gözlemlenmediklerinde belirli bir konumda değil; birçok olasılığı aynı anda barındıran bir belirsizlik hâlinde bulunur. Ancak bir gözlem gerçekleştiğinde bu olasılıklar çöker ve parçacık somut bir duruma geçer. Bu nedenle kuantum fiziği, maddenin düzenli ve sabit bir gerçeklik kazanabilmesi için gözleme ihtiyaç duyduğunu söyler; gözlemci yoksa kesin bir gerçeklik de yoktur tezini kabul eder.

Ayetel Kürsi'de ise Allah’ın mutlak bilgisi, sürekli gözetimi ve evreni ayakta tutan kudreti anlatılır. Evrenin düzenli ve somut kalmasını sağlayan şeyin, kesintisiz bir “Mutlak Gözlemci”nin varlığı olduğu ifade edilir. Ayetteki “Her şeyi ayakta tutan ve yöneten  O'dur. Onu ne uyuklama tutar ne de uyku. O’nun kudreti gökleri ve yeri kaplamıştır. Onları koruyup gözetmek O’na ağır gelmez.” ifadeleri bu sürekli gözetimi, çift yarık deneyine tam uyumlu olarak ifade eder. Maddeyi düzenli bir formda ve kesintisiz olarak ayakta tutabilme gücü ve kudretinin de yalnızca sonsuz kuvvet sahibi yüce bir yaratıcıya ait olabileceği, bunun beşeri bir güce veya rastlantısal bir şekilde mümkün olamayacağı malumdur.

Çift yarık deneyi ile ortaya çıkan gözlem-gerçeklik ilişkisi, Ayetel Kürsi’de anlatılan her şeyi bilen ve sürekli gözeten bir yaratıcı fikriyle güçlü bir uyum sergilemektedir.